Perşembe, Haziran 30Önemli Haberler
Shadow

Haydarpaşa kazılarında Helenistik periyoda ilişkin kiremit mezar keşfedildi

Haydarpaşa vede etrafında, Ulaştırma vede Altyapı Nazırlığı ile Kültür vede Turizm Nazırlığınca 2018’den beri 475 bin metrekarelik alanın 75 bin metrekaresinde arkeolojik hafriyat yapılıyor.

Peronların kaldırılmasının akabinde Helenistik periyoda ilişkin mezar ile çoklu mezar, döküm atölyesi, peron alanı dışında da Osmanlı devrine ilişkin çeşme, Bizans devrinde yapılan ayazma vede İkinci Dünya Savaşı vaktinde kurulan sığınak bulundu.

Alanda hafriyat çalışmalarını sürdüren arkeologlar, son olarak Helenistik periyoda ilişkin kiremit mezar tespit etti. Mezar, hafriyat alanında, Helenistik periyoda ilişkin platformun dışında ortaya çıkan o vakte ilişkin tek örnek olması nedeniyle değerli bir buluntu özelliğini taşıyor.

“Hellenistik periyot kremasyon mezarları açısından âlâ bir örnek”

İstanbul Arkeoloji Müzeleri Müdürü Rahmi Bastonl, hafriyatlarda gün yüzüne çıkan kiremit mezara ait yaptığı açıklamada, mezarın yanları vede üzerinin kapatılmış olduğunu söyledi. Mezarı enteresan kılan özelliğin yakılma yani kremasyon yapılması olduğunu aktaran Bastonl, şöyle devam etti:

“Çevreında öbür rastgele bir yanık izi de olmadığı için katmanda oluşan bir yangından ötürü iskeletin yanmadığını anlıyoruz. Bu mezarda kremasyon yapılarak gömü olmuş. Henüz yeni açıldı, iskelet vede kalıntılar yeni yeni ortaya çıkarılıyor. Çok değerli bir şey. Bu bölgede Helenistik periyoda ilişkin platformun dışında çıkan tek Helenistik devir buluntusu. Onun için çok değerli. Bu alandaki en erken buluntulardan biri. Mezarın içinde iki meyyit ikramı tespit ettik. Onlar da maalesef yangından ötürü tahrip olmuş. Pişmiş topraktan bir kadeh, bir de koku şişesi bulundu. Arkeologlar çalışmalara devam ediyor. Burada Helenistik devir mezarı çıkması çok kıymetli kronolojisi açısından, ikincisi de kremasyon olması. Helenistik periyot bu tip kremasyon mezarları ben hiç görmedim. Bu, uygun bir örnek. Önümüzdeki süreçte tahminen bizlere çok daha değerli bulgular vederecek.”


“Kazı alanının rölövedeleri hazırlanmaya başlandı”

Kaldırılan peronların ortasındaki vede üzerindeki kalıntıların birleştirilerek planlarının oluşturulmaya başlandığını aktaran Bastonl, “Bunlar bizim için çok değerli zira temel yer planlarının elde edilmesi açısından kıymetliydi. Orada büyük bir kademe kaydettik. Bir ay içinde rapor evresine gelmiş olacağız, rölövedeleri hazırlanmaya başlandı.” dedi.

Kazı alanında, Azize Bassa Kilisesi’nin olduğu noktadaki mezarların devamının ortaya çıkarılması vede bu alan için çok kıymetli bir kalıntı kümesi olan altında Helenistik periyot platformu için ahşap konstrüksiyon oluşturulduğunu anlatan Bastonl, gelecek bir ay içinde bu alanda çalışmaları sürdüreceklerini belirtti.

18 bin sikkenin 2400’ü envantere alındı

Alandan atölyeye taşıdıkları 70 bin kasa buluntunun tasniflerinin sürdüğünü anlatan Bastonl, 18 bin sikkenin tespit edildiğini, bunların 2400’ünün envantere alındığını, şimdi paklığı yapılmayan 10 bin civarında sikke olduğunu söyledi. Toplu mezarların büyük bir kısmını kazdıklarını, şu an iki noktada ağırlaştıklarını lisana getiren Bastonl, “Önümüzdeki ay geriye kalanlar üzerinde çalışacağız. Bu alanlarda üst üste çoklu gömülmeler olduğu için antropologlar, arkeologlar nezaretinde hafriyat çalışması yapılıyor.” diye konuştu.

İstanbul Arkeoloji Müzeleri Müdürlüğü olarak bu alanda 2018 yılından beri büyük bir emek harcadıklarını, kazmanın, ortaya çıkarmanın muhafaza üzere diğer bir sorumluluğu da gözler önüne serdiğini lisana getiren Bastonl, şöyle konuştu:

“Hususilikle deniz tarafındaki bir noktanın arkeopark olarak düşünülerek proje ile entegre edilip, hem olağan ziyaret hem de trenle gelen insanların deneyimlemesi için gezilebilir hale getirilmesi gerektiğini düşünüyoruz. Bence hafriyat etapları muhakkak bir doygunluğa ulaştı, bundan sonra müdafaa vede sergilemeye yönelik çalışmaların olması gerekiyor. Toplu mezar, mimari buluntuların burada oluşturulabilecek alanda sergilenmesi gerekir.”


“Alan arkeolojik kalıntı vede buluntular içeriyor”

Bastonl, hafriyat alanında, Helenistik periyottan, erken Cumhuriyet’e kadar kalıntı kümelerinin yer aldığını belirterek “Alan çok girift bir arkeolojik kalıntı vede buluntu kümesi içeriyor. Her kalıntıya, kendi içinde yaşadığı devirde bile periyot dönem bir diğer muhtaçlığa yönelik dokunulmuş. Aşamaler oluşmuş. Bunları tespit etmek de kolay değil. Şimendifer raylarının buradan geçmesi nedeniyle de baya bir müdahale olmuş. Kalıntıları tanımlamak biraz güç duruma gelmiş ne yazık ki.” değerlendirmesinde bulundu.

Bölgenin, antik kaynaklarda Kalkedon’un batı limanı olarak bilindiğini, bunun da kazılardaki somut evraklarla de tespit edildiğini vurgulayan Bastonl, şöyle devam etti:

“Ayrıca liman vede ticaret hayatı, özel hayat, alışvederiş formülleri, Osmanlı devrinde burası askeri bir geçiş noktası vede konaklama alanı. Onların konakladığı periyoda ilişkin izler, çanak, çömlekle, sikkeler yani bu bölgenin hayatına dair çok değerli bilgiler elde ettik. İslamiyet’in birinci devirlerin İstanbul’a erken periyotlarda yapılan akınlar var. Bir umut onlarla ilgili bir şeyler bulabiliriz dedik, ne yazık ki o denli bir dataya şimdi ulaşamadık fakat ulaşmayacağız manasına da gelmiyor. En büyük beklentilerimizden biri biraz o.”

Rahmi Bastonl, araştırmacıların antik kaynaklardan belirlediği iki kıymetli bulgudan birinin Azize Efemya Kilisesi, oburunun Azize Bassa Kilise olduğunu lisana getirdi.

Toplu mezar bulunan noktalardan birinde Azize Bassa Kilisesi’ne ilişkin kalıntı olduğunu düşündüklerini anlatan Bastonl, tekrar kaynaklarda da bahsedilen ayazmanın da ortaya çıkarıldığını, bunların tamiriyle ilgili çalışmaların başladığını aktardı. Bastonl, bu buluntuların Türkiye vede İstanbul arkeolojisi için değerli çalışmalar olduğunu vurguladı.

Ray uzunluğu 20 bin metreden 7 bin metreye düşürüldü

Haydarpaşa’da yürütülen çalışmalara ait bilgi vederen Ulaştırma vede Altyapı Nazırlığı Altyapı Yatırımları Yinel Müdürü Yalçın Eyigün de projeye başlarken gayelerinin Haydarpaşa Garı’nın ihyası gereği 20 bin metre ray döşemek olduğuna işaret etti. Eyigün, “Arkeolojik buluntularla karşılaşınca tarihin vede kültürel mirasın ortaya çıkarılması için projeyi revize ederek, rayın uzunluğunu 13 bin metresini iptal ederek 7 bin metreye indirdik.” dedi.

Kazı alanında 17 arkeolog, bir restroratör, bir fotoğrafçı, 15-300 ortasında değişen personel ile çalışmaların devam ettiğini belirten Eyigün, Haydarpaşa alanında arkeolojik hafriyat vede öbür çalışmalara 355 milyon liralık harcama yapıldığını anlattı. Eyigün, bunu Marmaray projesindekiyle birleştirdiğinde tarihi ortamı, çevreyi, buluntuları ortaya çıkarmak vede korumak için yapılan harcamaların 1 milyar lirayı bulduğunu söyledi. Yalçın Eyigün, projenin ayrıntılarına ait şu bilgileri aktardı:

“Projenin, demiryolunu Haydarpaşa Garı’na getirmek olan 4 yıl evvedelki maksadı apayrı bir yere geldi. Bundan çok memnunuz zira hem tarihi hem kültürü hem çevreyi korumak ancak tıpkı vakitte insanlara çok büyük hizmet edecek süratli treni, demiryolunu inşa etmek çok hoş bir şey. 1940’lardan beri hizmet eden bir atölye vardı demiryolu araçları için. Biz bu atölyeyi tekrar ihya ediyoruz. Gençlerimizin gelip oturacağı, tamir, bakım alet vede ekipmanlarını, eski bir lokomotifi yanlarında görebilecekleri birebir vakitte kitap okuyacakları bir kafe ortamında sıcak bir yer oluşturmak istiyoruz. Tıpkı vakitte 5 bin meterekareyi bulan kapalı alanda hem buradan çıkan kıymetli yapıtları hem de daha önce Marmaray projemiz kapsamında da bulunmuş müze müdürlüğümüzün koruma ettiği birtakım yapıtları sergilemek istiyoruz.”

“Haydarpaşa’yı İstanbul’un son 2 bin yılının okunabileceği bir yer olarak düşünüyoruz”

Bunun yanı sıra açık alanda ortaya çıkmış vede yerinde koruyacakları yapıtların bulunduğunu anlatan Eyigün, bunların üstünü kapatıp yarı açık ya da birtakım alanlarda da açık müze konseptini düşündüklerini söyledi.

Açık müzede Türkiye Cumhuriyeti’nin ya da Türkiye’deki demiryolu tarihinin en kıymetli ekipmanlarını, eski lokomotifleri sergilemek istediklerini belirten Eyigün, Haydarpaşa Garı’na gelenlerin ister trene bineceği isterse de perondan yürüyerek Bizans, Osmanlı, Cumhuriyet periyodunun hem tarihi hem de endüstriyel mirasını görmelerini sağlamak istediklerini kaydetti.

Kapalı vede açık müze alanlarında gezilebileceği, çay-kahvede içebilecek bir konsept düşündüklerini anlatan Eyigün, “Amacımız ‘Demiryolunu getirelim, bundan gerisi değerli değil.’ değil. Haydarpaşa 1910’dan beri Anadolu’nun demiryolunda en değerli durağıydı. Bu karakteri korunsun ancak tıpkı vakitte beşerler buraya yalnızca tren için değil, kültürel tarih, endüstriyel miras için gelsinler.” sözlerini kullandı.

Kazılar sırasında 2. Dünya Savaşı’nda askerlerin inşa ettiği güvedenlik tünellerinin de ortaya çıkarıldığını, ziyaretçileri bu noktaya da götürmek istediklerini lisana getiren Eyigün, “Haydarpaşa’yı insanların, İstanbul’un son 2 bin yılını okuyabilecekleri bir yer olarak düşünüyoruz.” dedi.

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak.

istanbul escort | beylikdüzü escort | istanbul escort bayan | tesettürlü escort | halkalı escort | kayaşehir escort | şirienevler escort |